Kastelen, grotten en kabelbanen: het kindvriendelijke budgetavontuur van een gezin

Na vertrek uit Londen was onze eerste stop een weinig bekend, opvallend pittoresk Belgisch stadje, met kleurrijke gebouwen aan het water en een uivormige kerkkoepel tegen de achtergrond van een steile klif.

Dinant is klein genoeg om er een dagje rond te dwalen, met de kabeltrein naar de top van de citadel te gaan of een boottocht over de rivier te maken, waarbij alle belangrijke bezienswaardigheden op 15 minuten lopen van elkaar en het station liggen.

• Het schilderachtige Dinant viert zijn status als geboorteplaats van de uitvinder van de saxofoon, Adolphe Sax, met 60 reusachtige, kleurrijk versierde saxofoons verspreid door de stad. Mr. Sax’s House is ook gratis en een kort bezoekje waard.  
• Mijn jongens vonden het ritje met de kabelbaan naar de op een rots gelegen citadel geweldig, met een weids uitzicht over de stad. Daar kun je ook alles te weten komen over de grimmige militaire geschiedenis van de stad. Wees gewaarschuwd: het museum van de citadel heeft een replica van een loopgraaf uit de Eerste Wereldoorlog met een schuine vloer die is ontworpen om je de duizeligheid te laten ervaren die soldaten gevoeld moeten hebben – je wordt er echt misselijk van. Na tijd te hebben doorgebracht in de speeltuin van de citadel daagden onze jongens elkaar uit om de 408 treden vanaf de klif weer af te dalen. 
• Daarna raad ik je van harte aan om de traditionele Couque de Dinant (keiharde honingkoeken) van de nabijgelegen patisserie Coques Jacobs te proeven, waar ze ook de beste warme chocolademelk verkopen die ik ooit heb gehad.  
• De regio rond Dinant barst van de grotten en één daarvan, La Marveilleuse, ligt op slechts tien minuten lopen van het treinstation – zeker een bezoek waard voordat je de stad verlaat. 
• Als je meer dan een dag de tijd hebt en oudere kinderen, biedt het avonturenpark van Dinant Evasion, net buiten het stadscentrum, volop mogelijkheden om te rotsklimmen, touwparcoursen af te leggen en te ziplinen in de groene canyons van de omgeving. Je kunt ook een riviercruise maken of een elektrische boot huren om over de Maas te varen.

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Londen naar Brussel (om Dinant te bereiken): € 252
• Appartement 'Le Franchet' aan de rivier in Dinant voor één nacht: € 158
• Citadeltickets: € 78
• Eten (pasta gekookt in het appartement en warme chocolademelk en gebak in een café): € 70 

Brussel is perfect voor gezinnen met moeilijke eters, want de lokale keuken bevat veel van waar iedereen dol op is; chocolade, Belgische wafels en friet. Het is ook geweldig voor fans van Belgische stripiconen zoals Kuifje, Asterix en De Smurfen. We hadden er maar een paar uur te besteden, maar vonden op korte loopafstand van station Brussel-Centraal heel veel te zien.

• Geen reis naar Brussel is compleet zonder de gotische wonderen van het iconische plein, de Grote Markt, in je op te nemen, waar de aanblik van een pasgetrouwd stel dat zwaaide vanaf een balkon van Maison Grand Place ons opvrolijkte terwijl de regen met bakken uit de hemel kwam. 
• De jongens lachten ondeugend bij het zien van het nabijgelegen Manneken Pis. Ook in de buurt vind je de Galeries Royales Saint-Hubert, 's werelds oudste overdekte winkelgalerij en geweldig om heerlijke chocolade te proeven.
• Bij het toeristeninformatiecentrum op de Grote Markt kun je een plattegrond ophalen voor de vijf kilometer lange Striproute, die je meeneemt langs allerlei eigenzinnige muurschilderingen, het Stripmuseum van de stad en tal van belangrijke erfgoedlocaties. 

Voorbeelduitgaven:

• Eten (wafels): € 110

Keulen is ideaal voor een korte tussenstop, want er is zoveel te zien en te doen op een halfuurtje lopen van het centrale treinstation, waaronder de iconische kathedraal (een van de meest bezochte bezienswaardigheden van Duitsland), een oude stad die na de oorlog zorgvuldig is herbouwd en een prachtig uitzicht vanaf het observatiedek van de KölnTriangle.  

Ons plezier in de stad werd behoorlijk gedempt door een schijnbaar eindeloze stortbui, die zowel ieders innerlijke veerkracht als de waterdichtheid van onze jassen in gelijke mate op de proef stelde. Het was ook de plek waar mijn angst – dat onze nachttrein vertraging zou oplopen en we urenlang noodgedwongen op een stationsvloer zouden moeten zitten – werkelijkheid werd. Gelukkig hadden de kinderen de tijd van hun leven met spelletjes als 'wie kan hoog genoeg springen om het bord boven ons te raken'  en het kijken naar alle gestreste mensen die sprintten om de laatste trein naar huis te halen. Ik ging echt waarderen hoe geweldig treinstations zijn om mensen te kijken, en toen we dan eindelijk op onze nachttrein naar München stapten (en daarna door naar Salzburg), vielen de kinderen vrijwel meteen in slaap.  

• De kathedraal van Keulen, tegenover het station, is een lust voor het oog, met de vergulde schrijn die naar verluidt de stoffelijke resten van de Bijbelse wijzen (de drie wijzen) bevat en het hoogaltaar van zwart marmer. Als je de 533 treden naar de top van de toren van de kathedraal aankunt, kun je van dichtbij langs de enorme klokken lopen en genieten van een panoramisch uitzicht over de stad.

• Onze jongens vonden het leuk om te proberen de oudste data te ontdekken die in de liefdesslotjes waren gegraveerd langs de enorme stalen Hohenzollernbrug over de Rijn, voordat ze later tijdens de reis beseften dat liefdesslotjes nu alomtegenwoordig zijn op veel toeristische hotspots. 

• Net aan de overkant van het water staat de wolkenkrabber Koln Triangle, met een observatiedek dat € 5 kost om te bezoeken. Onze jongens vonden het ook heerlijk om te spetteren in het Paolozzi Fountain-complex aan de oevers van de Rijn (ze waren toch al kletsnat van de regen).
• We waardeerden de frankfurters bij Brauhaus Sion, een gezinsvriendelijke Duitse bierhal compleet met een opstelling van paspoppen in feestelijke kostuums.

Voorbeelduitgaven:

• Köln Triangle-tickets: € 30
• Eten (restaurantmaaltijd): € 150

Als onverschrokken tiener tijdens mijn eerste Europese backpackavontuur (dat vooral bestond uit kroegentochten door grote steden), bleef Salzburg me bij als een bijzondere plek. En niet alleen omdat het het decor was van The Sound of Music, een van de weinige videobanden die mijn familie bezat.  

Dit keer stelde het niet teleur, ondanks de regenwolken die ons naar Oostenrijk volgden. 

Hoewel het de sfeer van een klein, historisch stadje heeft behouden, is er voor gezinnen in en rond Salzburg bij weer of geen weer ontzettend veel te doen: van zingende nonnen in eeuwenoude kloosters tot het van dichtbij bekijken van Formule 1-auto's in Red Bull Hangar-7. 

We verbleven in het hostel Stadtalm Naturfreundehaus boven op de berg, gelegen in een bospark dat ideaal is voor ondernemende kinderen om in rond te klauteren. Het ontbijt werd geserveerd in een knus hoekje van het restaurant dat over de rand van de klif leek te hangen, met een ongelooflijk panoramisch uitzicht over de vesting Hohensalzburg. 

• De vesting Hohensalzburg is vanuit het stadscentrum te bereiken met een kabeltrein. Het is zeker een bezoek waard, vooral vanwege het charmante marionettenmuseum met poppen die zijn gebruikt in producties van het Salzburger Marionettentheater, een van 's werelds oudste poppentheatergezelschappen. Probeer net voor het middaguur op het terrein te zijn, wanneer er trompetgeschal klinkt vanaf de torens van de vesting. 
• Vanaf daar is het een korte wandeling naar de Sint-Pieterskerk, met eeuwenoude en sfeervolle, uit de rotsen gehouwen catacomben die te zien waren in The Sound of Music. Om de muzikale sfeer van Salzburg (de geboortestad van Amadeus Mozart) echt te ervaren, kun je een Mozart-concert bijwonen (die regelmatig op verschillende locaties worden gehouden) of een bezoek brengen aan de Dom van Salzburg, waar dagelijks middagconcerten plaatsvinden waarin twee organisten elk van de zeven orgels gedurende 30 minuten bespelen. Het kost slechts € 9 per persoon (en kinderen mogen gratis naar binnen). Aangezien 30 minuten de maximale tijd is dat onze kinderen stil kunnen zitten luisteren naar muziek, werkte dit voor ons perfect.  
• We brachten ook een paar regenachtige uurtjes door met het bewonderen van het aquarium en de levensechte historische wassen beelden in het Museum voor Natuur en Techniek in Salzburg. 
• Als we meer tijd hadden gehad, hadden we de bus en kabelbaan naar de top van de Untersberg genomen, waar je uitkijkt over de Alpen. Op de terugweg kun je de bus nemen naar Kasteel Hellbrunn en de komische bedriegertjes – nog een populaire Sound of Music -stop. 
• In plaats daarvan namen we echter de trein naar Werfen (op ongeveer 55 minuten afstand), de thuisbasis van de grootste ijsgrotten ter wereld. Dit was een echt avontuur, want om deze grotten te bereiken moesten we een verraderlijk steile kabelbaan nemen (waarvan ik graag denk dat het onze tiener heeft geholpen zijn hoogtevrees te overwinnen) en een schilderachtige wandeling maken tot in de wolken. Deze grotten blijven vrijwel volledig donker om de natuurlijke ijsformaties te behouden; de gids verlicht de ijzige structuren met de helderwitte gloed van magnesium, terwijl bezoekers kleine carbidlampen dragen om te zien waar ze lopen. De duisternis en spookachtige lichtshows droegen echt bij aan ieders gevoel van verwondering.

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Keulen naar Salzburg: € 48
• Stadtalm Naturfreundehaus slaapzaal voor één nacht: € 202
• Salzburg Card (geeft toegang tot de meeste toeristische attracties): € 149 
• Orgelconcert: € 24
• IJsgrotten van Werfen: € 160
• Eten in restaurants: € 200

Bratislava ligt misschien niet op de typische toeristische route, maar voor ons was het een groot succes met de mix van brutalistische architectuur, de charme van het oude centrum en een verrassend sci-fi-chique element, zoals het UFO-restaurant in de vorm van een vliegende schotel.

De kinderen vonden het ook geweldig dat onze accommodatie, Possonium Boutique Apartments, een grote tuin had vol speelgoed, een voetbaldoel en een vriendelijke huiskat, Cocoa. 

• Het is niet bepaald een architectonisch meesterwerk, maar de kinderen vonden het geweldig om in de Fontein van de Unie van de stad te spelen terwijl wij genoten van een latte en wat ontspanning. Naast de iconische blauwe kerk en vermakelijke standbeelden van Bratislava (we vonden vooral het beeld van de man die uit een put omhoogkomt erg leuk), hebben we genoten van een bezoek aan de charmante traditionele winkel Schokocafe Maximilian Delikatessen. Hier voelt het alsof je een stap terug in de tijd doet, met schappen vol Slowaakse lekkernijen in een retroverpakking. 
• Vanaf de winkel staken we de Donau weer over om het schilderachtige terrein van het kasteel van Bratislava te verkennen, vanwaar je uitkijkt op Oostenrijk en Hongarije. Onze tiener George, die door Europa reisde met zijn skateboard aan zijn rugzak bevestigd, maakte optimaal gebruik van de bloeiende skatescene van Bratislava en raakte bevriend met lokale skaters in het park onder de Most SNP-brug. 
• Als je tijd hebt, neem dan de boot of de bus naar het Kasteel van Devín, gelegen op een rots bij de samenvloeiing van de Donau en de Morava, die de grens met Oostenrijk vormen. 

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Salzburg naar Bratislava: € 18
• Boutique Apartments Possonium voor twee nachten: € 252
• UFO restaurant versnaperingen en toegang: € 80
• Eten (diner gekookt in accommodatie): € 70 

Ljubljana, een magneet voor digital nomads, heeft een jeugdige energie en een internationale sfeer, met hoofdstraten vol ramen- en burgerbars naast lokale en Italiaanse restaurants (een uitkomst voor kieskeurige kinderen!). 

De elegante bruggen over de rivier en de boten die langs de vele cafés en terrassen aan het water glijden, zorgen voor een terechte vergelijking met Venetië, maar dan zonder de drukte en prijzen. Je ziet de invloed van de nabijheid van Slovenië tot Italië terug in de architectuur van de stad en in de trattoria's verspreid over Ljubljana.  

• We hadden maar een paar uur in Ljubljana en hebben die tijd optimaal benut door de cafécultuur aan de rivier te ervaren en de uitbundig versierde kerken te bezoeken (al ga ik niet doen alsof mijn kinderen op dat moment niet genoeg kregen van kerken). 
• De kabelspoorweg naar het kasteel van Ljubljana is leuk als je geen zin hebt om te lopen om te genieten van het uitzicht vanaf het hoogste punt van de stad.  
• In het eigenzinnige House of Experiments kunnen kinderen proberen op een spijkerbed te liggen of reusachtige zeepbellen te blazen. Het is vooral een geweldige activiteit voor gezinnen als het regent. 

Voorbeelduitgaven:

• Lunch in een restaurant en een ijsje: € 120

Vanaf station Divača kun je lopen naar de werkelijk adembenemende grotten van Škocjan, die op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staan. De meeste toeristen slaan deze echter over ten gunste van de drukkere grot van Postojna, die ook gemakkelijk met de trein bereikbaar is vanuit Ljubljana en waar een toeristentreintje doorheen rijdt. We zijn echter blij dat we voor Škocjan hebben gekozen, vanwege de enorme ondergrondse ruimtes, het kolkende water en de torenhoge kliffen die door mensenhanden nog relatief onaangetast zijn. Deze grotten bleken het hoogtepunt van onze hele reis te zijn. 

• Het kost een hele dag om Škocjan in zijn geheel te ontdekken. We begonnen met een bezoek aan de onwereldse, enorme grotten en genoten van traditioneel Sloveens eten in het bezoekerscentrum.  
• Je kunt ook een van de verschillende wandelroutes volgen rond de indrukwekkende dolines (zinkgaten) en huiveringwekkende bruggen van Škocjan. De route die we kozen voerde ons ook langs een historisch dorp met boerderijwoningen, compleet met een vijver vol krioelende slangen en salamanders – het hoogtepunt van onze vakantie qua wilde dieren. 
• Let op de prachtige oude stoomlocomotief die naast de perrons bij station Divača geparkeerd staat.   

Voorbeelduitgaven:

• Zenja-appartement voor twee nachten: € 474 euro
• Cave-tickets: € 90
• In de supermarkt gekocht eten, gekookt in het appartement: € 25 

Venetië roept misschien eerder beelden op van verliefde stelletjes dan van familiepret. Maar het is een van Europa's meest herkenbare en schilderachtige bestemmingen – en Italië is natuurlijk een geweldige plek om te genieten van pizza en gelato.

Het is ook een van de drukste en duurste plekken van Europa om te bezoeken. Openbare toiletten kunnen tot wel € 2 per persoon kosten. Daarom bleven we maar vier uur; genoeg tijd voor iedereen om te ontdekken waarom het zo bijzonder is, zonder al te gestrest te raken van de drukte.

• Van Venetië geniet je het best vanaf het water, en omdat onze groep van zes te groot was om in een gondel van €70 te passen, namen we voor dezelfde prijs een glamoureuze houten speedboot (met een chauffeur die zo uit een James Bond-film leek te komen). Het leek in ieder geval een geschikter vervoermiddel voor onze jongens die op zoek waren naar adrenaline.   
• Venetië is een paradijs voor kunstliefhebbers, maar als je de lange wachtrijen en hoge prijzen in de musea en galerieën van de stad wilt vermijden, kun je in sommige kerken van Venetië gratis werken van beroemde kunstenaars bekijken.  
• Mis een bezoek aan het eiland Burano niet, met zijn kantwinkels en kleurrijke huizen. Daar kun je zien hoe glazen dieren worden gevormd in de glasfabriek van Murano of een "Secret Itineraries"-tour boeken door het Dogenpaleis en zijn verborgen doorgangen. Of boek van tevoren een "Secret Itineraries"-tour door het Dogenpaleis. 

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Venetië naar Genève: € 78
• Gondeltocht: € 70
• Eten in een restaurant: € 130
• Openbare toiletten: € 20

Genève is de thuisbasis van een van de hoofdkantoren van de Verenigde Naties – een inspirerende kans voor kinderen om wereldwijde samenwerking in actie te zien! De stad biedt ook gratis openbaar vervoer voor bezoekers die blijven overnachten. Eén dag is niet genoeg om alles te zien, maar wellicht wil je niet langer dan een paar dagen blijven, aangezien Genève ook een van de duurste steden van Europa is.

• Bovenaan mijn to-dolijst staat, als het weer het toelaat, een duik nemen in het saffierblauwe water van het Meer van Genève bij Bains des Pâqui en uitkijken over de enorme Jet d'Eau-fontein en de besneeuwde bergen in de verte. Er is in Genève ook genoeg om kinderen bezig te houden terwijl ze zwemmen, waaronder een klimmuur en een glijbaan.    
• Vanaf het meer kun je een gratis bus nemen naar het Palais des Nations van de VN en de (gratis) nabijgelegen botanische tuin van Genève bezoeken, met zijn indrukwekkende plantencollectie en dierenpark.  
• De stad zelf is ook ideaal om doorheen te wandelen, en de kinderen genoten van het uitzicht vanaf de top van de kerktorens van de Sint-Pieterskathedraal. Reizigerstip: als je een rondleiding door het Palais des Nations wilt, reserveer dan van tevoren op de 20e van de voorgaande maand. 

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Genève naar Parijs: € 60
• Jade Manotel Hotel voor één nacht: € 401
• Restaurantlunch: € 100

Parijs barst van de parken waar kinderen hun energie kwijt kunnen, evenals kindvriendelijke musea. Bovendien vind je er een iconische bezienswaardigheid (de Eiffeltoren!) die ze echt herkennen van foto's en misschien zelfs in het echt willen zien.  

Na een zware tocht door Parijs naar de top van de heuvel in Montmartre, waarbij het gezeur van onze kinderen een hoogtepunt bereikte, kwamen we net op tijd aan om uitzinnig gejuich te horen en vuurwerk aan de skyline te zien ontploffen, terwijl de hele stad vierde dat de lokale voetbalclub Paris Saint-Germain de Champions League-titel had gewonnen. Het was een werkelijk magisch en onvergetelijk moment waardoor we allemaal onze zere benen vergaten.

• We hebben er vooral van genoten om langs de oevers van de Seine van Pont Neuf naar Bastille te wandelen, waar speelplateaus, klimrekken en rotsen zijn waar kinderen op kunnen klauteren.  
• Onze dinercruise over de rivier terwijl de zon onderging was de perfecte afsluiter van ons Interrail-avontuur.  
• We raden ook de gratis Jardin des Plantes aan. Binnen vind je een dierentuin en een aantal musea waarvoor je een ticket nodig hebt, waaronder de Galerie de l’Évolution, een natuurhistorisch museum met duizenden dierenpreparaten.    
• Aan de andere kant van de stad, in het 19e arrondissement, is het Parc des Buttes-Chaumont een bezoek waard als je in de buurt verblijft. Het is heel anders dan elk ander park in Parijs, omdat het is aangelegd in een voormalige steengroeve; het heeft steile rotspartijen en tunnels, evenals een waterval en volop grasvelden om te picknicken.  
• Tip: bezoek de Notre-Damekathedraal tijdens een van de diensten (de tijden staan online) voor een gevoel van het sublieme.

Voorbeelduitgaven:

• Zitplaatsreserveringen van Parijs terug naar Londen: € 252
• Appartement voor twee nachten: € 391
• Boottocht over de Seine: € 240
• Picknicklunch en -ontbijt uit de supermarkt: € 50 

Jessica Hill werkt vanuit haar huis in Suffolk als onderwijsjournalist, meestal met haar gele labrador Pippa die naast haar ligt te snurken. Maar als ze niet het volgende grote schandaal in het onderwijs aan het licht brengt, verkent ze met haar partner Chris en hun zeven kinderen en stiefkinderen nieuwe plekken (meestal per trein), omdat ze haar liefde voor reizen en avontuur aan hen wil doorgeven. Ze werkte eerder als freelance reis- en achtergrondjournalist in Abu Dhabi en schreef mee aan een boek over de cultuur van de VAE.